VERİMLİ DERS ÇALIŞMA
İLKELERİ
Öğrenme;
davranışlarımızda, tutumlarımızda ve zihnimizde meydana gelen sürekli
değişikliklerdir. İnsanın öğrenme düzeyi ve öğrenme hızı farklı sebeplerden
dolayı etkilenmektedir. Öğrenmemizi etkileyen belli başlı faktörler, zeka
seviyesi, ilgiler ve meraklar, öğrencinin başarı arzusu, sınıfların
kalabalıklığı, öğrenilen konunun zor olup olmaması ve konunun sunuluş biçimi,
öğretmenin kalitesi, öğretmenin öğretim yöntemi ve nihayet ders çalışma
yöntemleridir.
Beş duyu
organımızın katıldığı öğrenme durumları, öğrenmenin en etkin olduğu
durumlardır. Bu nedenle "yaparak ve yaşayarak" edinilen öğrenme
tecrübeleri, en kalıcı bilgileri sağlar. Okuduğumuz konuların kendi kelime ve
cümlelerimizle ve sesli olarak tekrarlanması öğrenmemizi kolaylaştırır.
Çalışma
sırasında konuların özetinin çıkarılması, hatırda tutmayı kolaylaştırmakta ve
konunun bütününü görmemizi sağlamaktadır.
Öğrenci, öğrenme sırasında kullandığı
yöntemlerle öğrenmeyi basitleştirebilir veya zorlaştırabilir. Ders çalışma
yöntemi veya alışkanlığı okul başarısını etkileyen belirleyici özelliktir. Aynı
şartlarda olduğu halde, etkin ders çalışma alışkanlıklarına sahip bir kısım
gençler diğerlerine göre daha başarılı olmaktadırlar. Faydalı ve verimli ders
çalışma alışkanlıkları her öğrenci tarafından öğrenilebilir ve okuldaki başarı
arttırılabilir.
VERİMLİ VE FAYDALI ÇALIŞMA ALIŞKANLIĞI
KAZANMAK İÇİN GEREKEN YOLLAR
· Derse başlamadan önce ve ders çalışma sırasında gösterdiğiniz
davranışları ve alışkanlıklarımızı gözden geçirmek, kendimizi tanımak.
· Çalışacağımız süreyi önceden iyi bir şekilde planlamak; bunu
yaparken çalışılması gereken konuları belirlemek ve bunları sosyal dersler
(tarih, coğrafya, edebiyat gibi), fen dersleri (matematik, fizik, kimya gibi)
ve uygulamalı dersler (müzik, resim gibi) gruplara ayırmak.
· Çalışacağınız dersleri planlarken, okuma yolu ile öğrenilecek
tarih, edebiyat, sosyoloji gibi derslere çalışmanın başında yer vermek
uygundur. Çalışmanın başında zihin yorulmadan sosyal konuların okunması
faydalıdır.
· Her okuma dersinden sonra bir fen dersinin çalışması, öğrenmede
kolaylık sağlar. Benzer konuların ard arda çalışılması zihni yorar.
· Hergün ders çalışmak için belirli bir zaman ayırmalı ve zor
öğrenilen derslere daha çok zaman verilmelidir. Çalışma zamanı yavaş yavaş
arttırılmalıdır.
· Ödevlerin çalışmanın en sonunda yapılması, öğrencilerin tekrar
edilmesini
sağlayacağından, yararlıdır.
· Sürekli ders çalışmak, her zaman iyi öğrenmeye yol açmaz.
Çalışmanın yanında, dinlendirici boş zaman uğraşlarına ve spora da yer vermek,
bireyi uyumlu ve daha başarılı yapar. Bu nedenle ders çalışma programlarının
aralarına boş zaman etkinliklerini de koymak faydalıdır.
· Verimli ders çalışmada en yararlı sürelerin birer saatlik süreler
olduğu söylenebilir. Örneğin, 40-50 dakikalık çalışmadan sonra 10 dakikalık
tekrar yapmak çalışmanın bitiminde ise 10-15 dakika dinlenme zamanı ayırmak
faydalıdır.
· Çalışma ortamının uygun şekilde düzenlenmesi gerekir. Çalışma
yerinin ışığı, ısısı, gürültülü veya az gürültülü olması, çalışırken
dikkatimizi ve derse olan ilgimizi etkilememektedir. Ders çalışırken müzik
dinlemek öğrenmeyi güçleştirmektedir.
· Oturma yerinin çok rahat olması, çalışırken kaykılarak oturmak
veya yatarak çalışma, dikkatimizi azaltıp, başka yönlere çevirir.
· Ders çalışmak için belirli bir yer ayırmalı ve burası sadece
çalışma için kullanılmalıdır. Ders çalışmak için devamlı bir yeriniz yoksa,
çalışılan yerin başka çağırışımlar yapacak şekilde olmasını önlemek gerekir.
Yemek masasında veya yattığınız odada çalışırsanız, yemek yemeyi veya uyumayı
çağrıştıracak ipuçlarını ortadan kaldırmanız gerekir.
· Çalışmaya başlamadan önce gerekli araç ve gereçleri hazırlayın.
Ders başından gerekli araçları almak için kalktığınızda, aynı noktadan
çalışmaya başlayamazsınız.
· Dersiniz bitmeden önce çalışma isteğiniz azalmış ise, çalışmanıza
son vermeyin. Bazı kurallar geliştirin ve buna uyun: “Beş sayfa daha okuyup,
kalkacağım“ gibi. Ondan sonra, bir süre çalışma yerinden ayrılın.
· Çalışma sırasında kendinize küçük ödüller koyun. İlgi ve
dikkatiniz azalmış ise, okuduğunuz konuyu bitirince, hoşlandığınız bir işi
yaparak kendinizi ödüllendireceğinize dair söz verin. Örnek:”çalıştığım bölümü
bitirince, bir meyve yiyeceğim" veya "şu üç sayfayı bitirmeden çay
içmeyeceğim", gibi.
· Okuduklarımızı kendi kelime ve cümlelerimizle ifade etmemiz öğrenmeye
aktif olarak katılmayı ve daha etkin öğrenmeyi sağlar.
· Çalıştığınız dersle ilgili, sınavda çıkabilecek soruları tahmin
etmeye çalışın. Sorular:
a) Tanımlama isteyen sorular
b) Konu veya kavramların ayrı veya benzer taraflarını yazma isteyen sorular
c) Öğrenilen bilgilerin yeni durumlara uygulanmasını isteyen sorular gibi
ayrılabilir.
· Öğrendiklerinizin aynı gün tekrarı yararlı olduğu gibi, aralıklı
tekrar da önemlidir. Çünkü, kullanılmayan bilgiler unutulur.
Sınavlardaki başarısızlık çalışmayı
zevksiz bir şekil haline getirebilir. Bu durumda çalışma davranışlarımız
üzerinde kontrolümüzü kaybetmeden planlı çalışmaya devam etmeliyiz. Çalışmak,
başarıya ulaşmanın birinci yoludur.